Seam - C's Blog

09/01/10 (Google Video) - L' Éden et après  AKA. Eden and After (Alain Robbe-Grillet/ France, Czechoslovakia/ 1970)

     ตอนแรกว่าจะเขียนสั้นๆเพื่อลงเป็นหนังที่ได้ดูประจำเดือนเพราะผมก็ไม่สามารถเล่าเรื่องของหนังเรื่องนี้ได้หรือแม้แต่การทำความเข้าใจทั้งหมดของมัน เพียงแต่มันเป็นหนังที่เมื่อดูจบแล้วมันติดอยู่ในหัวและมอบความรู้สึกอย่างประหลาดมากๆเมื่อได้ดูหนังเรื่องนี้ เพราะมันช่างมีเสน่ห์ รื่นเริง เหวอรับประทานในหนังที่หลอกล่อและเล่นกับคนดูได้อย่างสนุกมากๆ ในหนังที่อยู่เหนือความคุ้นเคยใดๆทั้งหมดเรื่องนี้

     เรื่องราวคร่าวๆที่ผมเข้าใจนั้นมันเป็นเพียงเรื่องของกลุ่มนักศึกษากับการละเล่นต่างๆในคาเฟ่ที่ชื่อว่า "อีเดน" ก่อนที่การละเล่นเหล่านั้นจะถูกกำหนดใหม่ด้วยชายแปลกหน้าผู้หนึ่ง อันทำให้หนังกลายร่างเป็นเรื่องราวเดิมแต่ในบริบทใหม่แทน..เขียนๆยังงงเองเลย

     มันเป็นหนังที่เล่นกับสื่อที่ชื่อว่าภาพยนต์อย่างเต็มที่ จริงอยู่ที่แม้ผมไม่เคยเรียนหรือศึกษาภาพยนต์เชิงลึกมาก่อน (ทั้งในแง่การวิจารณ์, ความเข้าใจและการสื่อความหมาย) อันเป็นเหตุผลที่ง่ายมากที่จะทำให้ผมเลิกดูหนังเรื่องนี้ไปตั้งแต่ 5 นาทีแรกเพราะความไม่คุ้นเคยดังกล่าว แต่หนังกลับสะกดผมอยู่หมัดแค่เพียงช่วงเริ่มต้นขึ้นเครดิตเพราะมันเป็นแสดงบอกเลยว่านี่เป็นหนังที่ห่างไกลจากความคุ้นเคยของท่าน ฉะนั้นแล้วจงปล่อยวางแล้วเพลิดเพลินกับมันเป็นพอ (หนังใช้ภาพเหตุการณ์ต่างๆในเรื่องตัดสลับกันพร้อมขึ้นเครดิตผุ้สร้างโดยใช้การบรรยายผสมเข้าไป เช่นขึ้นชื่อคนๆนึงแล้วผู้บรรยายก็บอกว่า "ตัดต่อ" พร้อมกันนั้นก็ยังประสานด้วยเสียงผู้บรรยายหญิงที่พูดแทรดตลอดเวลาด้วยเรื่องราวต่างๆในหนังแบบสั้นๆเช่น เซ็ก, ความตาย, กระจก)

     ถัดจากนั้นหนังจึงเข้าสู่เรื่องราวของนักศึกษาในคาเฟ่ "อีเดน" พาร์ตนี้ทำเอาผมกรี๊ดแตกมากๆกับการสร้างและออกแบบคาเฟ่แห่งนี้ มันเป็นคาเฟ่ที่เอื้อในการหลอกล่อคนดูอย่างสนุก การเคลื่อนกล้องเพียงน้อยนิดก็อาจทำให้สิ่งหนึ่งหายไปหรือเกิดสิ่งหนึ่งขึ้น แถมรูปถ่ายตามผนังต่างๆยังให้อารมณ์อย่างประหลาดล้ำ ยิ่งมันถูกเสริมด้วยการละเล่น (แรงๆและประหลาด) ของกลุ่มนักศึกษาด้วยแล้ว ยิ่งช่วยให้ "ผู้สร้าง" และ "กล้อง" สามารถหยอกล้อคนดูได้อย่างสนุกสุดเหวี่ยง แต่ที่สำคัญคนดูอย่างผมก็เพลินดเพลินมากมาย

 
     จนการมาถึงของชายคนนึงผู้เป็นตัวแปรของเรื่องราวที่เหลือของหนังทั้งหมด ชายที่มาพร้อมกับผงวิเศษจากแอฟริกา (แน่นอนว่ามันไม่ได้ใช้กับสิวที่หน้า ) ชายที่มาบิดการละเล่นนี้เสียใหม่โดยใช้เหตุการณ์เดิมแต่เรียงสลับกันในสถานที่ที่แตกต่างกันออกไปแต่ใช้ตัวละครชุดเดิมทั้งหมด!!! แน่นอนมันชัดเจนมากที่จะบอกว่าคาเฟ่นี้ก็เปรียบได้ดั่งสวนอีเดนที่ทุกอย่างดูรื่นรมณ์และนักศึกษาทั้งหลายก็คือมนุษย์ ที่เมื่อทำผิดพระเจ้าจึงขอมาลงโทษโดนส่งชายผู้นี้มา (และก็แน่นอนอีกเช่นกันที่นางเอกก็คือ "อีฟ" นั้นแล)

    และหนังหลังจากนี้จึงกลายเป็นสิ่งที่เหนือความเข้าใจของเราไปโดยสิ้นเชิง หากคิดว่ามันยังคงมีเรื่องราวอยู่ มันก็คงเป็นเพียงภาพหลอนจากผงวิเศษนั้น ภาพหลอนที่พาเราไปพบกับเรื่องหลอนในโรงงาน แม้แต่พาเราไปพบการการฆาตกรรมเพื่อภาพถ่ายในตูนิเซีย แต่ถ้าหากมันไม่ใช่ภาพหลอนละ???

     ฤ นี่อาจเป็นหนังที่ผุ้สร้างต้องการที่จะเล่นสนุกกับผู้ดูก็เป็นได้ ผู้สร้างที่ใช้อำนาจที่มีในมือ (สื่อภาพยนต์) ก่อร่างกลบบิดซ้อนทับเรื่องทั้งหมดในมือให้กลายเป็นสิ่งใหม่เพื่อให้ผุ้ดูอย่างเราๆได้รับในสิ่งที่ต่างออกไป? หรือผู้สร้างก็คือชายผู้นั้น ผู้ที่เข้ามาปรับการละเล่นต่างๆของนักศึกษาที่อาจหมายแทนถึงผู้ดูอย่างเราๆเสียใหม่?

     ผมไม่อาจจะเล่าส่วนที่เหลือของหนังได้อีกแล้วเพราะอย่างที่บอกว่ามันเกินความรับรู้ของผมไปแล้ว เพียงแต่ผมกลับเพลิดเพลินบันเทิงมากๆกับภาพที่ตาเห็น กับเสียงที่หลอกล่อ กับอะไรต่างๆในเรื่องที่หากจะใช้ใช้คำว่า "มีเสน่ห์" ก็คงไม่เกินเลยนัก...การกลืนกันของตัวละครในช่วงท้ายอาจเป็นบทสรุปที่ดีที่คนสร้างมอบให้แก่คนที่ยังคงคิดว่ามันคือหนังที่คุ้นเคย

     และเป็นที่น่ายินดีมากๆที่ทุกท่านจะสามารถดูหนังเรื่องนี้ได้ทั้งเรื่องจาก Google Video ที่นี่ ครับ (ขอบคุณอีกครั้งจริงๆกับพี่ชายที่แปะลิ้งค์นี้ไว้ใน FB)

ปล. ผมหลงรักนางเอกเรื่องนี้มากๆครับ ผู้หญิงอะไรเท่ทั้งหน้าและการแต่งกาย

ปล. ขอบคุณตัวเองมากๆด้วยที่ดูหนังเรื่องนี้ในวันเสาร์ที่ขี้เกียจทำงาน...ต้องขอบคุณความขี้เกียจของตัวเองดิถึงจะถูก 555